โทฟัสขึ้นที่ผิวหนัง…ทำไมถึงเกิด และควรทำอย่างไร?

“หมอครับ ผมเป็นเก๊าท์มาหลายปีแล้ว ตอนนี้ที่ข้อศอกมีก้อนแข็ง ๆ นูนขึ้นมา สีออกขาว ๆ เพื่อนบอกว่าเป็นก้อนไขมัน แต่หมอบอกว่าเป็นก้อนเก๊าท์ แบบนี้อันตรายไหมครับ?”

ก้อนที่ผู้ป่วยเห็นนี้ เรียกว่า “โทฟัส” (Tophi) เป็นก้อนที่เกิดจากผลึกกรดยูริกสะสมอยู่ตามข้อ เอ็น หรือใต้ผิวหนัง พบได้ในผู้ป่วยเก๊าท์เรื้อรังที่ไม่ได้ควบคุมโรคอย่างต่อเนื่อง

หมออยากเล่าให้ฟังว่า ก้อนโทฟัสบนผิวหนังไม่ใช่เรื่องสวยงามแน่นอน แต่ที่สำคัญกว่านั้นคือ มันสะท้อนว่าร่างกายกำลังสะสมกรดยูริกเกินควบคุมแล้ว

โทฟัสเกิดขึ้นได้อย่างไร?

• โรคเก๊าท์เกิดจากการที่ระดับ กรดยูริกในเลือดสูง สะสมเป็นเวลานาน

• กรดยูริกที่เกินจะตกผลึกเป็นเม็ดเล็ก ๆ และไปสะสมตามข้อและเนื้อเยื่อรอบ ๆ

• เมื่อสะสมมากขึ้น ร่างกายจะเห็นเป็นก้อนแข็ง ๆ ใต้ผิวหนัง เรียกว่าโทฟัส

• ตำแหน่งที่พบบ่อย เช่น ข้อศอก ข้อเท้า ข้อนิ้วมือ และใบหู

อาการของโทฟัสที่ผิวหนัง

• มีก้อนแข็ง ๆ นูนใต้ผิวหนัง ขยับไม่ได้

• สีออกขาว ๆ หรือเหลืองอ่อน

• ส่วนใหญ่ไม่เจ็บปวด แต่บางครั้งกดแล้วเจ็บ

• ถ้าก้อนแตกออกมา จะมีสารสีขาวขุ่นคล้ายยาสีฟันไหลออกมา เสี่ยงติดเชื้อ

โทฟัสอันตรายหรือไม่?

• ทำให้ข้อผิดรูป ใช้งานได้ไม่เต็มที่

• ถ้าขึ้นหลายก้อน จะกระทบต่อรูปลักษณ์และความมั่นใจ

• หากก้อนใหญ่และกดเบียดเส้นประสาทหรือเอ็น จะทำให้ปวดหรือขยับลำบาก

• ถ้าก้อนแตกออก เสี่ยงติดเชื้อได้ง่าย

การรักษาโทฟัสที่ผิวหนัง

1. ควบคุมกรดยูริกในเลือดอย่างจริงจัง

2. การรักษาเก๊าท์กำเริบ

3. การผ่าตัดเอาโทฟัสออก

การดูแลตัวเองของผู้ป่วยเก๊าท์

• เลี่ยงอาหารที่มีพิวรีนสูง เช่น เครื่องในสัตว์ กุ้ง ปู ปลาซาร์ดีน

• ดื่มน้ำมาก ๆ เพื่อช่วยขับกรดยูริกออกทางปัสสาวะ

• ลดการดื่มแอลกอฮอล์ โดยเฉพาะเบียร์

• รักษาน้ำหนักตัวให้สมดุล

• ตรวจระดับกรดยูริกสม่ำเสมอ

สรุป

“โทฟัสที่ผิวหนัง” เป็นสัญญาณว่าโรคเก๊าท์ถูกปล่อยไว้นานและไม่ได้ควบคุมอย่างต่อเนื่อง แม้มักไม่อันตรายถึงชีวิต แต่เป็นตัวบอกว่ากรดยูริกสูงเกินไปและกำลังทำลายข้อ ถ้าไม่รักษาอาจทำให้ข้อพังและติดเชื้อได้

ดังนั้น หากพบก้อนโทฟัส อย่ามองข้าม ควรรีบพบแพทย์เพื่อควบคุมโรคเก๊าท์อย่างจริงจัง และรักษาเพื่อลดความเสี่ยงในอนาคตครับ

บทความนี้ให้ข้อมูลทั่วไป หากอาการไม่ดีขึ้นควรปรึกษาแพทย์

สามารถปรึกษาปัญหากระดูกและข้อ หรืออาการปวด ได้ที่

ผศ.นพ.ธนินนิตย์ ลีรพันธ์ (หมอเก่ง)

ผู้เชี่ยวชาญโรคกระดูกและข้อ

สอบถามปัญหาโรคกระดูกและข้อ ปวดหลัง ปวดคอ ปวดเข่า ปวดไหล่ กระดูกพรุน ได้ครับ

📱 Line ID: @doctorkeng โทร 081-5303666

#โทฟัส #เก๊าท์ #กรดยูริกสูง #ปวดข้อ #หมอเก่งกระดูกและข้อ