เก๊าท์กับข้ออักเสบรูมาตอยด์ แยกกันอย่างไรจากอาการเบื้องต้น?

“หมอคะ หนูปวดข้อบวมแดง เพื่อนบอกว่าเป็นเก๊าท์แน่ ๆ แต่ญาติอีกคนบอกว่าอาจเป็นข้ออักเสบรูมาตอยด์ แบบนี้แยกกันยังไงคะ?”

นี่คือคำถามที่เจอบ่อยมาก เพราะทั้งเก๊าท์และข้ออักเสบรูมาตอยด์ต่างก็ทำให้ข้อปวด บวม แดง ได้เหมือนกัน จนหลายคนสับสนและกังวลใจ

หมออยากเล่าให้ฟังว่า จริง ๆ แล้วทั้งสองโรคมีความแตกต่างกันพอสมควร ถ้าเราสังเกตดี ๆ จะช่วยแยกเบื้องต้นได้ครับ

เก๊าท์คืออะไร?

เก๊าท์เกิดจากร่างกายมีกรดยูริกสูงสะสมอยู่ในเลือด จนตกผลึกไปเกาะตามข้อ ผลึกเหล่านี้ทำให้เกิดการอักเสบเฉียบพลัน มักปวดรุนแรงจนทนแทบไม่ได้

อาการเด่นของเก๊าท์คือ

• ปวดข้อแบบเฉียบพลัน มักปวดตอนกลางคืน

• ข้อบวม แดง ร้อน ชัดเจน

• มักเริ่มที่ข้อหัวแม่เท้า แต่บางครั้งก็เป็นข้อเท้า เข่า หรือข้ออื่นได้

• อาการปวดรุนแรงมาก จนบางคนบอกว่า “ผ้าห่มแตะปลายเท้าก็เจ็บ”

ข้ออักเสบรูมาตอยด์คืออะไร?

ข้ออักเสบรูมาตอยด์เกิดจากภูมิคุ้มกันทำงานผิดปกติ ร่างกายสร้างภูมิต้านทานมาต่อตัวเอง จนทำให้ข้ออักเสบเรื้อรังและข้อถูกทำลายไปทีละน้อย

อาการเด่นของข้ออักเสบรูมาตอยด์คือ

• ปวดข้อหลายข้อพร้อมกัน มักเป็นข้อเล็ก ๆ เช่น ข้อมือ ข้อนิ้วมือ

• อาการเป็นเรื้อรัง ไม่ได้ปวดเฉียบพลันแบบเก๊าท์

• มีอาการตึงข้อเวลาเช้า ใช้เวลานานกว่าจะขยับได้คล่อง

• อาจมีอาการร่วม เช่น อ่อนเพลีย เบื่ออาหาร น้ำหนักลด

การตรวจแยกโรค

ซักประวัติและตรวจร่างกาย แพทย์จะดูว่าอาการเกิดขึ้นเฉียบพลันหรือเรื้อรัง เป็นที่ข้อเดียวหรือหลายข้อ

การตรวจเลือด

การเจาะน้ำข้อ ใช้ในบางกรณี เพื่อดูว่ามีผลึกยูริก (เก๊าท์) หรือไม่

เอกซเรย์ ใช้ดูความเสียหายของข้อ ถ้าเป็นรูมาตอยด์มักมีการกัดกร่อนของกระดูกและข้อผิดรูป

แนวทางการรักษา

• เก๊าท์: ใช้ยาลดอักเสบ ยาลดกรดยูริก ปรับอาหาร หลีกเลี่ยงอาหารที่มีพิวรีนสูง เช่น เครื่องในสัตว์ อาหารทะเล เบียร์

• รูมาตอยด์: ใช้ยาควบคุมภูมิคุ้มกันและยาต้านการอักเสบ ต้องติดตามระยะยาว เพื่อป้องกันไม่ให้ข้อถูกทำลายถาวร

หมอสรุปให้ว่า…

เก๊าท์กับข้ออักเสบรูมาตอยด์ แม้อาการเริ่มต้นคล้ายกัน แต่สาเหตุและการรักษาต่างกันชัดเจน เก๊าท์มักปวดเฉียบพลันที่ข้อเดียว โดยเฉพาะหัวแม่เท้า ส่วนรูมาตอยด์มักปวดหลายข้อและเป็นเรื้อรัง

ดังนั้น ถ้ามีอาการปวดข้อบวม ควรไปพบแพทย์เพื่อตรวจเลือดและเอกซเรย์ จะได้วินิจฉัยให้ถูกต้อง และรักษาอย่างเหมาะสม ไม่ปล่อยให้ข้อเสียหายถาวรครับ

บทความนี้ให้ข้อมูลทั่วไป หากอาการไม่ดีขึ้นควรปรึกษาแพทย์

สามารถปรึกษาปัญหากระดูกและข้อ หรืออาการปวด ได้ที่

ผศ.นพ.ธนินนิตย์ ลีรพันธ์ (หมอเก่ง)

ผู้เชี่ยวชาญโรคกระดูกและข้อ

สอบถามปัญหาโรคกระดูกและข้อ ปวดหลัง ปวดคอ ปวดเข่า ปวดไหล่ กระดูกพรุน ได้ครับ

📱 Line ID: @doctorkeng โทร 081-5303666

#เก๊าท์ #ข้ออักเสบรูมาตอยด์ #ปวดข้อ #หมอเก่งกระดูกและข้อ #สุขภาพผู้สูงอายุ