ทำไมยกแขนแล้วเจ็บไหล่? คุณกำลังเป็นโรคอะไรอยู่?

หลายคนอาจเคยมีประสบการณ์ยกแขนขึ้นแล้วรู้สึกเจ็บไหล่ บางคนเจ็บจนยกแขนไม่ขึ้น หวีผมไม่ถนัด ใส่เสื้อผ้าลำบาก หรือแม้แต่เอื้อมหยิบของบนชั้นสูงก็เจ็บจี๊ดทันที อาการเหล่านี้ไม่ได้เกิดจากความเมื่อยธรรมดา แต่บ่งบอกว่าไหล่ของคุณอาจกำลังมีปัญหา

ลองนึกถึงคุณศิริพร อายุ 48 ปี พนักงานบัญชีที่ต้องนั่งทำงานหน้าคอมพิวเตอร์ตลอด วันหนึ่งเธอสังเกตว่าเวลาเอื้อมหยิบเอกสารบนชั้น เจ็บไหล่ทันทีเหมือนมีอะไรหนีบอยู่ พอเวลาผ่านไปอาการไม่หาย แถมตอนกลางคืนยังเจ็บจนรบกวนการนอน สุดท้ายไปพบแพทย์จึงทราบว่าเป็นภาวะ “เอ็นไหล่อักเสบและเส้นเอ็นไหล่ถูกหนีบ”

ไหล่ทำงานเหมือนบานพับที่ซับซ้อน

ข้อไหล่เปรียบเสมือนบานพับที่หมุนได้รอบทิศทาง มีทั้งกระดูก เอ็น กล้ามเนื้อ และถุงน้ำเล็ก ๆ ที่ช่วยลดแรงเสียดทาน หากส่วนใดส่วนหนึ่งอักเสบหรือสึกหรอ ก็จะทำให้เกิดอาการเจ็บได้ โดยเฉพาะเวลายกแขนขึ้นสูง

โรคหรือภาวะที่ทำให้เจ็บไหล่เวลา “ยกแขน”

เอ็นไหล่อักเสบ (Tendinitis)

ภาวะเส้นเอ็นไหล่ถูกหนีบ (Shoulder impingement)

โรคไหล่ติด (Frozen shoulder)

เอ็นหมุนรอบไหล่ฉีกขาด (Rotator cuff tear)

ข้อไหล่เสื่อมหรือมีหินปูนเกาะเอ็น

อาการที่ควรสังเกต

• เจ็บเวลาเอื้อมหยิบของหรือยกแขนขึ้นเหนือศีรษะ

• ปวดร้าวลงแขนหรือลำคอ

• ไหล่ติด แขนยกไม่ขึ้น

• ปวดมากตอนกลางคืนจนรบกวนการนอน

• แขนอ่อนแรง ใช้งานไม่ถนัด

สัญญาณอันตรายที่ควรรีบพบแพทย์ ได้แก่ เจ็บไหล่อย่างรุนแรงทันทีหลังอุบัติเหตุ แขนยกไม่ขึ้นเลย หรือมีเสียง “ป๊อบ” ตามด้วยปวดและอ่อนแรงมาก

ปัจจัยเสี่ยง

• อายุ 40 ปีขึ้นไป (เสื่อมตามวัย)

• ใช้งานแขนและไหล่ซ้ำ ๆ เช่น ยกของหนัก เล่นกีฬา ว่ายน้ำ เทนนิส

• นั่งทำงานท่าเดิมนาน ๆ

• โรคเบาหวาน (เสี่ยงโรคไหล่ติดสูงขึ้น)

การตรวจวินิจฉัย

แพทย์จะตรวจร่างกายโดยให้ผู้ป่วยยกแขน กางแขน หรือหมุนไหล่ในท่าต่าง ๆ เพื่อหาตำแหน่งที่เจ็บ และอาจใช้การตรวจเพิ่มเติม เช่น

• เอกซเรย์ ดูกระดูกหรือหินปูนเกาะเอ็น

• อัลตราซาวด์ เห็นเอ็นอักเสบหรือฉีกขาดได้

• เอ็มอาร์ไอ (เอกซเรย์คลื่นแม่เหล็กไฟฟ้า) ช่วยดูรายละเอียดของเอ็นและกล้ามเนื้อรอบไหล่

การรักษาแบบไม่ผ่าตัด

ปรับพฤติกรรม

การใช้ยา

กายภาพบำบัด

การฉีดยาลดอักเสบเฉพาะตำแหน่งด้วยอัลตราซาวด์

ติดตามผล

เงื่อนไขที่ควรพิจารณาผ่าตัด ได้แก่ เอ็นรอบไหล่ฉีกขาดขนาดใหญ่ ยกแขนไม่ขึ้นเลย หรือรักษาวิธีอื่นแล้วไม่ดีขึ้น

พยากรณ์โรค

ถ้าพบตั้งแต่ระยะเริ่มต้นและรักษาอย่างต่อเนื่อง ส่วนใหญ่สามารถกลับมาใช้ชีวิตประจำวันได้ตามปกติ แต่หากปล่อยไว้นานอาจทำให้เอ็นฉีกมากขึ้น ไหล่ติด แขนใช้งานได้น้อยลง

ภาวะแทรกซ้อนที่ควรระวัง

• ไหล่ติดเรื้อรัง ยกแขนไม่ขึ้น

• เอ็นฉีกขาดมากขึ้นจนต้องผ่าตัด

• กล้ามเนื้อรอบไหล่อ่อนแรง

แผนดูแลตัวเองเบื้องต้น

• หลีกเลี่ยงยกของหนักหรือท่าที่ทำให้เจ็บ

• ประคบร้อนเพื่อลดการตึงของกล้ามเนื้อ

• บริหารกล้ามเนื้อไหล่เบา ๆ เช่น หมุนไหล่ ยกแขนในระดับที่ไม่เจ็บ

• นอนตะแคงข้างที่ไม่เจ็บ

• หากปวดนานเกิน 2 สัปดาห์ ควรพบแพทย์

สรุป

อาการเจ็บไหล่เวลา “ยกแขน” ไม่ใช่เรื่องเล็ก เพราะอาจเกิดจากหลายโรค เช่น เอ็นไหล่อักเสบ เส้นเอ็นถูกหนีบ หรือไหล่ติด หากมีอาการเรื้อรังควรรีบตรวจเพื่อหาสาเหตุและรักษาอย่างถูกวิธี จะได้กลับมาใช้แขนได้อย่างเต็มที่อีกครั้ง

บทความนี้ให้ข้อมูลทั่วไป หากอาการไม่ดีขึ้นควรปรึกษาแพทย์

สามารถปรึกษาปัญหากระดูกและข้อ หรืออาการปวด ได้ที่

ผศ.นพ.ธนินนิตย์ ลีรพันธ์ (หมอเก่ง)

ผู้เชี่ยวชาญโรคกระดูกและข้อ

สอบถามปัญหาโรคกระดูกและข้อ ปวดหลัง ปวดคอ ปวดเข่า ปวดไหล่ กระดูกพรุน ได้ครับ

📱 Line ID: @doctorkeng โทร 081-5303666

#ปวดไหล่ #เอ็นไหล่อักเสบ #ไหล่ติด #สุขภาพผู้สูงอายุ #กายภาพบำบัด #หมอเก่งกระดูกและข้อ