Baker’s Cyst ก้อนบวมด้านหลังเข่า สัญญาณเตือนของปัญหาในข้อเข่า

หลายคนที่มีอาการปวดเข่าและสังเกตว่ามีก้อนบวม ๆ ด้านหลังเข่า อาจสงสัยว่าเป็นก้อนไขมันหรือเนื้องอก ความจริงแล้วสิ่งที่พบบ่อยคือ Baker’s Cyst (ถุงน้ำหลังเข่า) ซึ่งเกิดจากน้ำในข้อเข่าที่ไหลไปสะสมอยู่ด้านหลัง ทำให้เห็นเป็นก้อนนูนและเจ็บได้

คุณสุนีย์ อายุ 60 ปี มีอาการปวดเข่าเรื้อรังจากข้อเข่าเสื่อม ต่อมาสังเกตว่ามีก้อนบวมหลังเข่าขวา เดินแล้วตึงและเจ็บ ไปพบแพทย์ตรวจพบว่าเป็น Baker’s Cyst จากข้อเสื่อมที่มีน้ำในข้อสะสม


Baker’s Cyst คืออะไร

เป็นถุงน้ำที่เกิดขึ้นด้านหลังเข่า เกิดจากน้ำเลี้ยงข้อเข่ามีปริมาณมากเกินไปจากการอักเสบ แล้วดันออกไปสะสมในถุงน้ำเล็ก ๆ ที่เชื่อมกับข้อเข่า ทำให้เกิดก้อนบวมด้านหลัง


อาการที่พบบ่อย

  • มีก้อนบวมด้านหลังเข่า

  • รู้สึกตึง เจ็บหรือปวด โดยเฉพาะเวลาเหยียดหรือพับเข่า

  • เดินหรือขึ้นลงบันไดลำบาก

  • ในบางรายถุงน้ำแตก อาจทำให้ปวดน่องและบวมคล้ายเป็นลิ่มเลือด


สาเหตุ

  • ข้อเข่าเสื่อม ทำให้มีน้ำในข้อเพิ่มขึ้น

  • โรคข้ออักเสบ เช่น รูมาตอยด์

  • การบาดเจ็บในเข่า เช่น หมอนรองข้อฉีก


การตรวจวินิจฉัย

  • ตรวจร่างกาย พบก้อนบวมด้านหลังเข่า

  • อัลตราซาวด์ ยืนยันว่าก้อนเป็นถุงน้ำ ไม่ใช่เนื้องอกหรือก้อนไขมัน

  • เอ็มอาร์ไอ (เอกซเรย์คลื่นแม่เหล็กไฟฟ้า) ใช้ในกรณีที่สงสัยว่ามีการบาดเจ็บร่วม เช่น หมอนรองข้อฉีก


แนวทางการรักษา

  1. รักษาสาเหตุหลัก เช่น ข้อเข่าเสื่อมหรือข้ออักเสบ

  2. ยาแก้ปวดและยาลดอักเสบ เพื่อลดอาการเจ็บ

  3. กายภาพบำบัด เสริมความแข็งแรงของกล้ามเนื้อรอบเข่า

  4. การเจาะดูดน้ำออก ร่วมกับการฉีดยาลดอักเสบเข้าข้อ โดยใช้อัลตราซาวด์นำทางเพื่อความแม่นยำ

  5. การผ่าตัดถุงน้ำออก ทำในรายที่ก้อนใหญ่ เจ็บมาก หรือกลับมาเป็นซ้ำบ่อย


พยากรณ์โรค

Baker’s Cyst มักไม่ใช่โรคร้ายแรง แต่เป็นสัญญาณเตือนว่าข้อเข่ามีปัญหา หากรักษาต้นเหตุ ก้อนมักจะยุบหรือเล็กลงได้ แต่บางรายอาจกลับมาเป็นซ้ำได้


การดูแลตัวเอง

  • หลีกเลี่ยงกิจกรรมที่ทำให้เข่าใช้งานหนัก

  • ลดน้ำหนักเพื่อลดแรงกดที่ข้อเข่า

  • ออกกำลังกายเสริมกล้ามเนื้อรอบเข่า เช่น ปั่นจักรยานเบา ๆ ว่ายน้ำ

  • หากก้อนโตหรือเจ็บมาก ควรรีบพบแพทย์


สรุป

Baker’s Cyst หรือถุงน้ำหลังเข่า เป็นก้อนบวมที่เกิดจากน้ำในข้อสะสม มักสัมพันธ์กับข้อเข่าเสื่อม ข้ออักเสบ หรือหมอนรองข้อฉีก แม้ไม่ใช่โรคร้ายแรง แต่ทำให้เจ็บและใช้ชีวิตลำบากได้ การรักษาส่วนใหญ่เน้นที่ต้นเหตุและการลดอักเสบ หากเจ็บหรือก้อนโต ควรปรึกษาแพทย์เพื่อตรวจและรักษาอย่างถูกต้อง


บทความนี้ให้ข้อมูลทั่วไป หากอาการไม่ดีขึ้นควรปรึกษาแพทย์

สามารถปรึกษาปัญหากระดูกและข้อ หรืออาการปวด ได้ที่

ผศ.นพ.ธนินนิตย์ ลีรพันธ์ (หมอเก่ง)

ผู้เชี่ยวชาญโรคกระดูกและข้อ

สอบถามปัญหาโรคกระดูกและข้อ ปวดหลัง ปวดคอ ปวดเข่า ปวดไหล่ กระดูกพรุน ได้ครับ

📱 Line ID: @doctorkeng โทร 081-5303666

#BakersCyst #ถุงน้ำหลังเข่า #ปวดเข่า #ข้อเข่าเสื่อม #หมอเก่งกระดูกและข้อ