ปวดหลังร้าวลงขา... หมอนรองกระดูกเคลื่อนทับเส้นประสาท ต้องผ่าตัดไหม?

"ผมเป็นหมอนรองกระดูกเคลื่อน ทับเส้นประสาทตรงเอว หมอบอกว่าก้อนที่เคลื่อนออกมาใหญ่มาก กินยาแล้วก็ยังปวดร้าวลงขาอยู่เลยครับ หมอบอกว่าอาจต้องผ่าตัดแบบส่องกล้อง... ผมเริ่มกลัวแล้วครับหมอ"

ภาพนี้คือสิ่งที่คนไข้จำนวนมากเจอ โดยเฉพาะคนวัยทำงานที่มีภาระมาก จนลืมดูแลหลังของตัวเอง

วันนี้หมอจะมาอธิบายให้เข้าใจง่าย ๆ ว่า “หมอนรองกระดูกเคลื่อนขนาดใหญ่” ที่กดทับเส้นประสาท และไม่ตอบสนองต่อการรักษาแบบกินยา นวด หรือกายภาพบำบัด — ทำไมถึงต้องพิจารณา “การผ่าตัดแบบส่องกล้อง” หรือที่เรียกว่า Endoscopic Discectomy

อาการที่พบบ่อยในคนที่หมอนรองกระดูกเคลื่อนทับเส้น

• ปวดหลังมาก โดยเฉพาะเวลานั่งหรือไอจาม

• ปวดร้าวลงขา (มักเป็นขาข้างเดียว)

• ชา หรือมีแรงขาลดลง เดินลำบาก

• บางรายอาจมีอาการขาอ่อนแรง หรือปัสสาวะผิดปกติ (ถือเป็นอาการเร่งด่วน!)

ทำไมหมอนรองกระดูกเคลื่อนจึงกดเส้นประสาทได้?

หมอนรองกระดูกคือชั้นเจลที่อยู่ระหว่างกระดูกสันหลัง ทำหน้าที่เหมือนเบาะกันกระแทก

เมื่อเราใช้งานหลังหนัก ๆ หรือมีอุบัติเหตุ หมอนรองกระดูกอาจปริหรือแตก ทำให้เนื้อเจลภายในปลิ้นออกมานอกแนวเดิม เหมือนไส้ขนมปังที่ทะลักออกจากแป้ง

ถ้าไส้ที่ทะลัก (หมอนรองกระดูก) ไปกดเส้นประสาทที่อยู่ข้าง ๆ ก็จะเกิดอาการปวดร้าวลงขา ชา หรือขาอ่อนแรงได้

ในกรณีที่ก้อนที่ปลิ้นออกมามีขนาดใหญ่ อาการก็จะรุนแรงขึ้น และโอกาสที่จะหายด้วยวิธีกินยาหรือกายภาพบำบัดเพียงอย่างเดียวก็จะลดลง

เราจะรู้ได้อย่างไรว่าหมอนรองกระดูกเคลื่อนขนาดใหญ่?

แพทย์จะตรวจร่างกายและพิจารณาทำ MRI ซึ่งเป็นการตรวจที่สามารถเห็นรายละเอียดของหมอนรองกระดูกและเส้นประสาทได้ชัดเจน

MRI จะช่วยบอกว่า:

• ก้อนหมอนรองกระดูกที่เคลื่อนมีขนาดใหญ่หรือไม่

• กำลังกดทับเส้นประสาทเส้นไหน และมากแค่ไหน

• มีภาวะแทรกซ้อน เช่น เส้นประสาทบวม หรือโพรงกระดูกตีบหรือไม่

ถ้าเคลื่อนใหญ่ และปวดมาก ไม่หาย... ต้องผ่าตัดไหม?

ถ้าลองรักษาด้วยยา กายภาพ และพักหลังอย่างน้อย 4–6 สัปดาห์แล้วไม่ดีขึ้น หรือเริ่มมีอาการชา อ่อนแรงมากขึ้น — การผ่าตัดจึงเป็นทางเลือกที่เหมาะสม

โดยเฉพาะในคนที่ MRI เห็นก้อนหมอนรองกระดูกขนาดใหญ่กดทับเส้นชัดเจน การผ่าตัดส่องกล้อง (Endoscopic Discectomy) เป็นวิธีที่ปลอดภัยและมีประสิทธิภาพมาก

Endoscopic Discectomy คืออะไร?

คือการผ่าตัดเอาหมอนรองกระดูกที่กดทับเส้นประสาทออก โดยใช้กล้องขนาดเล็ก (endoscope) และอุปกรณ์เฉพาะทาง

ข้อดีของการผ่าตัดแบบส่องกล้อง:

• แผลเล็ก เจ็บน้อย พักฟื้นเร็ว

• สามารถเดินได้ภายในวันเดียวกัน หรือวันรุ่งขึ้น

• ลดโอกาสเกิดพังผืด หรือผลข้างเคียงจากการผ่าตัดใหญ่

หลังผ่าตัด จะหายสนิทไหม?

การผ่าตัดแบบนี้มีอัตราความสำเร็จสูงมาก หากเลือกคนไข้เหมาะสม

• อาการปวดร้าวลงขาส่วนใหญ่ดีขึ้นทันทีหลังผ่าตัด

• อาการชาจะค่อย ๆ ดีขึ้นใน 1–3 เดือน

• ต้องดูแลตนเองให้ดีหลังผ่า เช่น หลีกเลี่ยงการยกของหนัก นั่งนาน หรือบิดตัวแรง ๆ ในช่วง 1–2 เดือนแรก

หมอสรุปให้ว่า...

คนที่มีหมอนรองกระดูกเคลื่อนขนาดใหญ่ กดทับเส้นประสาท และไม่ตอบสนองต่อการรักษาแบบอนุรักษ์ — การผ่าตัดส่องกล้องเป็นทางเลือกที่ดีมาก เพราะเจ็บน้อย ฟื้นตัวเร็ว และช่วยให้กลับมาใช้ชีวิตได้ปกติเร็วที่สุด

หากคุณมีอาการปวดหลังร้าวลงขา ชา หรือขาอ่อนแรง อย่ารอให้อาการรุนแรงเกินแก้ รีบพบแพทย์เฉพาะทางเพื่อประเมินก่อนนะครับ

บทความนี้ให้ข้อมูลทั่วไป หากอาการไม่ดีขึ้นควรปรึกษาแพทย์

สามารถปรึกษาปัญหากระดูกและข้อ หรืออาการปวด ได้ที่

ผศ.นพ.ธนินนิตย์ ลีรพันธ์ (หมอเก่ง)

ผู้เชี่ยวชาญโรคกระดูกและข้อ

สอบถามปัญหาโรคกระดูกและข้อ ปวดหลัง ปวดคอ ปวดเข่า ปวดไหล่ กระดูกพรุน ได้ครับ

📱 Line ID: @doctorkeng โทร 081-5303666

#หมอนรองกระดูกเคลื่อน #EndoscopicDiscectomy #ปวดหลังร้าวลงขา #ผ่าตัดส่องกล้อง #หมอเก่งกระดูกและข้อ