**🤲 ข้อมือเสื่อมกับเอ็นอักเสบ ต่างกันอย่างไร? **

“หมอครับ ผมปวดข้อมือมาหลายเดือนแล้ว พอใช้มือพิมพ์งานก็ปวด หิ้วของก็เจ็บ เพื่อนบอกว่าอาจเป็นเอ็นอักเสบ แต่บางคนบอกว่าเป็นข้อมือเสื่อม…มันต่างกันตรงไหนครับ?”

นี่เป็นคำถามที่หมอได้ยินบ่อยมาก เพราะอาการของ “ข้อมือเสื่อม” กับ “เอ็นอักเสบ” มักคล้ายกัน โดยเฉพาะเวลาปวดหรือเมื่อยจากการใช้งาน แต่ความจริงแล้วสองโรคนี้มีสาเหตุ และแนวทางรักษาต่างกันชัดเจนครับ

🦴 ข้อมือเสื่อม คืออะไร?

“ข้อมือเสื่อม” หรือ Wrist Osteoarthritis คือ ภาวะที่กระดูกอ่อนภายในข้อมือสึกหรอหรือบางลงตามอายุ หรือจากการใช้งานมากเกินไป ทำให้กระดูกในข้อเสียดสีกันโดยตรงเวลาขยับ

คนที่เป็นข้อมือเสื่อมมักมีอาการปวดลึก ๆ ภายในข้อ โดยเฉพาะเวลาใช้งาน เช่น หิ้วของ หมุนลูกบิด หรือพิมพ์คอมพ์นาน ๆ บางคนรู้สึกเหมือนข้อฝืด ๆ หรือมีเสียงกรอบแกรบในข้อเมื่อหมุนมือ

สาเหตุหลักของข้อมือเสื่อมได้แก่:

• การใช้งานซ้ำ ๆ มานานหลายปี เช่น ทำงานบ้าน ยกของหนัก ใช้มือจับอุปกรณ์หนัก ๆ

• เคยข้อมือหักหรือกระแทกแรง ทำให้ผิวข้อไม่เรียบ

• โรคข้ออักเสบรูมาตอยด์หรือเก๊าท์ ที่ทำให้เยื่อหุ้มข้ออักเสบเรื้อรังจนกระดูกสึกหรอ

หมอมักตรวจยืนยันด้วยการเอกซเรย์ ซึ่งจะเห็นช่องข้อแคบลง หรือมีกระดูกงอกเล็ก ๆ รอบข้อมือ

🪶 เอ็นข้อมืออักเสบ คืออะไร?

“เอ็นข้อมืออักเสบ” หรือ Tendonitis หมายถึง การที่เส้นเอ็นหรือปลอกเอ็นรอบ ๆ ข้อมือเกิดการอักเสบจากการใช้งานมากเกินไป หรือจากท่าทางซ้ำ ๆ

ต่างจากข้อเสื่อมที่เกิด “ภายในข้อ” เอ็นอักเสบจะเกิด “รอบข้อ” โดยเฉพาะบริเวณที่เส้นเอ็นผ่านข้อมือ เช่น ด้านนิ้วโป้ง ด้านใน หรือด้านนอกของข้อมือ

อาการของเอ็นอักเสบมักปวดเฉพาะจุด ไม่ลึกเหมือนข้อเสื่อม และมักปวดตอนใช้งาน เช่น เวลาหิ้วของ หมุนขวด หรือจับของแน่น ๆ บางรายอาจคลำได้ก้อนนูนหรือเส้นเอ็นตึง เวลาขยับอาจได้ยินเสียงเส้นดีดเบา ๆ คล้ายสายดีดครับ

สาเหตุหลักของเอ็นอักเสบ เช่น:

• ใช้มือจับเมาส์หรือพิมพ์คอมพ์นาน ๆ โดยไม่พัก

• ยกของหนักหรือบิดข้อมือแรง ๆ ซ้ำ ๆ

• เล่นกีฬา เช่น เทนนิส แบดมินตัน หรือโยคะที่ใช้ข้อมือมาก

หมอมักตรวจโดยการคลำบริเวณเจ็บ และอาจใช้อัลตราซาวด์ดูการอักเสบของเส้นเอ็น ซึ่งมักไม่เห็นความผิดปกติในเอกซเรย์ครับ

⚖️ สรุปความต่างที่สำคัญ

ถ้าเปรียบเทียบให้เห็นภาพง่าย ๆ

ข้อมือเสื่อม มักเกิดจากการสึกของกระดูกอ่อนในข้อ เกิดลึกด้านใน เจ็บเวลาใช้งานหรือแม้แต่พัก บางครั้งมีเสียงกรอบแกรบและฝืด โดยเฉพาะตอนเช้า ส่วนใหญ่จะพบในคนอายุมากกว่า 45 ปี หรือผู้ที่เคยบาดเจ็บข้อมือมาก่อน

เอ็นข้อมืออักเสบ เกิดจากการอักเสบของเส้นเอ็นรอบ ๆ ข้อมือ ปวดแปลบเฉพาะจุดเวลาขยับ ใช้แรง หรือจับของแน่น ๆ มักเกิดในคนวัยทำงาน หรือคนที่ใช้มือซ้ำ ๆ ทุกวัน เช่น พิมพ์งาน หิ้วของ หรือเลี้ยงลูกเล็กที่ต้องอุ้มบ่อย ๆ

พูดง่าย ๆ ว่า “ข้อมือเสื่อม” คือ ข้างในข้อสึก ส่วน “เอ็นอักเสบ” คือ ข้างนอกข้ออักเสบครับ

💊 การรักษาและดูแลตนเอง

ถ้าเป็นข้อมือเสื่อม หมอจะแนะนำให้พักมือช่วงที่ปวด ใช้เฝือกพยุงข้อมือเพื่อลดแรงกระแทก และให้ยาแก้อักเสบหรือฉีดยาเข้าข้อในกรณีที่ปวดมาก  ร่วมกับกายภาพบำบัดเพื่อยืดและฝึกกำลังกล้ามเนื้อรอบข้อมือ  ถ้าข้อเสื่อมมากจนเคลื่อนไหวไม่ได้ อาจพิจารณาผ่าตัดเชื่อมข้อหรือเปลี่ยนข้อเทียม

ส่วนเอ็นข้อมืออักเสบ การพักการใช้งานและปรับท่าทางคือหัวใจสำคัญ หมออาจให้ยาทา ยากิน ประคบเย็นในช่วงอักเสบแรก ๆ และประคบอุ่นเมื่อเริ่มดีขึ้น  ถ้าไม่ดีขึ้นอาจฉีดยาเฉพาะจุดโดยใช้อัลตราซาวด์นำทางเพื่อความปลอดภัย  การทำกายภาพช่วยได้มาก โดยเฉพาะการยืดกล้ามเนื้อและการใช้คลื่นอัลตราซาวด์หรือลดการอักเสบด้วย shockwave

🧠 หมออยากบอกว่า…

คนที่ปวดข้อมือเรื้อรัง ไม่ควรสรุปเองว่า “คงเป็นแค่เอ็นอักเสบ” หรือ “ข้อเสื่อมตามวัย” เพราะสองโรคนี้ต้องรักษาต่างกันโดยสิ้นเชิง  การวินิจฉัยที่ถูกต้องจากแพทย์เฉพาะทางกระดูกและข้อ พร้อมเอกซเรย์หรืออัลตราซาวด์ จะช่วยให้รู้สาเหตุแท้จริง และรักษาได้ตรงจุด

อย่าปล่อยให้ปวดข้อมือจนใช้งานไม่ได้ เพราะหากรักษาช้า ทั้งเอ็นและข้ออาจเสื่อมไปพร้อมกันครับ ❤️

บทความนี้ให้ข้อมูลทั่วไป หากอาการไม่ดีขึ้นควรปรึกษาแพทย์

สามารถปรึกษาปัญหากระดูกและข้อ หรืออาการปวด ได้ที่

ผศ.นพ.ธนินนิตย์ ลีรพันธ์ (หมอเก่ง)

ผู้เชี่ยวชาญโรคกระดูกและข้อ

สอบถามปัญหาโรคกระดูกและข้อ ปวดหลัง ปวดคอ ปวดเข่า ปวดไหล่ กระดูกพรุน ได้ครับ

📱 Line ID: @doctorkeng โทร 081-5303666

#ข้อมือเสื่อม #เอ็นข้อมืออักเสบ #ปวดข้อมือ #หมอเก่งกระดูกและข้อ #OrthopedicCare #ปวดมือ #ข้อมือบวม #กายภาพข้อมือ