ลูกสะบ้าเสื่อม เจ็บเข่าตอนกดตรงกลาง… รักษายังไงดี? กินกลูโคซามีนได้ไหมถ้าไตเสื่อม?

“คุณหมอครับ ผมไปหาหมอเพราะเจ็บเข่าทั้งสองข้าง เวลาเอานิ้วกดตรงกลางเข่าจะเจ็บ หมอบอกว่าน่าจะเป็นลูกสะบ้าเสื่อม ให้ทำกายภาพนั่งเก้าอี้ยกขาตรงวันละ 500 ครั้ง และให้กินกลูโคซามีน 1500 มก. ผมไตเสื่อมระยะ 2 แบบนี้จะปลอดภัยไหมครับ?”

คำถามนี้ดีมากครับ เพราะอาการ “เจ็บเข่าตรงกลางโดยเฉพาะเวลานั่งงอเข่านาน ๆ หรือกดตรงกระดูกสะบ้า” เป็นอาการที่พบได้บ่อยมากในคนวัยกลางคนถึงสูงอายุ

โดยเฉพาะถ้าเดินขึ้นลงบันได หรือนั่งยอง ๆ แล้วรู้สึกเจ็บหน้าเข่า → อาจเป็นสัญญาณของโรคที่เรียกว่า…

🔍 “ลูกสะบ้าเสื่อม” คืออะไร?

ทางการแพทย์เรียกว่า Patellofemoral Pain Syndrome หรือ ข้อสะบ้าเสื่อม (Chondromalacia patellae)

เกิดจากกระดูกลูกสะบ้า (กระดูกก้อนเล็กตรงหน้าเข่า) เสียดสีกับกระดูกต้นขา จนเกิดการสึกของผิวข้อ → เจ็บเข่าตรงกลาง โดยเฉพาะเวลางอเข่านาน ๆ

👂 สังเกตอาการได้ยังไง?

• เจ็บลึก ๆ หน้าเข่า โดยเฉพาะเวลานั่งพับเข่า นั่งยอง หรือขึ้น-ลงบันได

• เวลากดลงตรงกลางเข่า จะรู้สึกเจ็บจี๊ด

• อาจมีเสียง “กร๊อบแกร๊บ” หรือ “คลิก” เวลาขยับเข่า

• บางรายอาจเจ็บทั้งสองข้างพร้อมกัน

💡 แนวทางการรักษา (ที่ไม่ต้องผ่าตัด)

1. ลดพฤติกรรมที่ใช้งานเข่าหนัก

2. กายภาพบำบัด / ออกกำลังกายเฉพาะจุด

3. ประคบเย็นหลังใช้งานหนัก / ออกกำลังกาย

4. ใส่อุปกรณ์พยุงลูกสะบ้าหรือเทปพยุง (patella support) ถ้ามีเข่าไม่มั่นคง

5. ควบคุมน้ำหนัก เพื่อลดแรงกดบนข้อเข่า

💊 แล้วกลูโคซามีนล่ะ? ปลอดภัยไหมถ้ามีไตเสื่อม?

กลูโคซามีน (Glucosamine sulfate) เป็นอาหารเสริมที่นิยมใช้ในคนเข่าเสื่อม โดยเชื่อว่าช่วยชะลอการสึกของกระดูกอ่อน

• ขนาดที่ใช้คือ วันละ 1,500 มิลลิกรัม (กินครั้งเดียว หรือแบ่ง 3 เวลา)

• โดยทั่วไปถือว่าปลอดภัย และมีผลข้างเคียงน้อย เช่น อาการแน่นท้องหรือคลื่นไส้

แต่ในผู้ป่วยที่มีภาวะ “ไตเสื่อม” (เช่น ระยะ 2) ควรพิจารณาเป็นราย ๆ ไปครับ เพราะ:

• ยังไม่มีข้อมูลแน่ชัดว่ากลูโคซามีนมีผลเสียต่อไตโดยตรง

• แต่การกินอาหารเสริมใด ๆ ต่อเนื่อง โดยเฉพาะในผู้ที่มีไตทำงานลดลง อาจเพิ่มภาระให้กับไต

✅ คำแนะนำของหมอ:

• ในผู้ป่วย ไตเสื่อมระยะ 1–2 ยังสามารถใช้กลูโคซามีนได้ แต่ควรอยู่ในการดูแลของแพทย์ และ ไม่ใช้ต่อเนื่องเกิน 3 เดือนโดยไม่ประเมินซ้ำ

• ให้หยุดหากมีอาการผิดปกติ เช่น บวมมาก ปัสสาวะน้อย หรือค่าไตแย่ลง

• ควรดื่มน้ำให้เพียงพอ และระวังยาชนิดอื่นที่ส่งผลต่อไตร่วมด้วย (เช่น ยาแก้ปวดกลุ่ม NSAIDs)

สรุปง่าย ๆ จากหมอ

• อาการเจ็บเข่ากดตรงกลาง มักเกิดจาก “ลูกสะบ้าเสื่อม” ซึ่งสามารถรักษาได้โดยไม่ต้องผ่าตัด

• การออกกำลังกายยืดกล้ามเนื้อต้นขาอย่างสม่ำเสมอ เป็นหัวใจสำคัญ

• กลูโคซามีนสามารถใช้ร่วมได้ในผู้ที่ไตเสื่อมระยะ 2 ถ้าอยู่ในความดูแลของแพทย์

📌 ถ้าทำกายภาพแล้วไม่ดีขึ้นภายใน 2–3 เดือน ควรพบแพทย์กระดูกและข้อเพื่อตรวจซ้ำครับ

“บทความนี้ให้ข้อมูลทั่วไป หากอาการไม่ดีขึ้นควรปรึกษาแพทย์

สามารถปรึกษาปัญหากระดูกและข้อ หรืออาการปวด ได้ที่

ผศ.นพ.ธนินนิตย์ ลีรพันธ์ (หมอเก่ง)

ผู้เชี่ยวชาญโรคกระดูกและข้อ

สอบถามปัญหาโรคกระดูกและข้อ ปวดหลัง ปวดคอ ปวดเข่า ปวดไหล่ กระดูกพรุน ได้ครับ

📱 Line ID: @doctorkeng โทร 081-5303666

#เข่าเสื่อม #ลูกสะบ้าเสื่อม #เจ็บหน้าเข่า #กายภาพเข่า #กลูโคซามีน #ไตเสื่อม #หมอกระดูก #หมอเก่ง