คนเป็นเบาหวานหรือไตเสื่อม รักษาเก๊าท์ได้เหมือนคนทั่วไปไหม?

หลายคนที่ตรวจพบว่าเป็นเก๊าท์ พร้อมกับมีโรคประจำตัวอย่าง “เบาหวาน” หรือ “ไตเสื่อม” มักกังวลทันทีว่า

“แบบนี้ผมจะรักษาเก๊าท์ได้ไหม?”

“กินยาได้หรือเปล่า จะกระทบไตไหม?”

“ถ้าเป็นทั้งสองอย่าง จะทำอย่างไรดี?”

หมอพบคำถามเหล่านี้บ่อยมากในคลินิก และจริง ๆ แล้วผู้ป่วยกลุ่มนี้สามารถรักษาเก๊าท์ได้เหมือนคนทั่วไป แต่ต้องรักษาให้ถูกวิธี ปรับให้เหมาะกับโรคร่วม และติดตามการทำงานของไตอย่างสม่ำเสมอ

หมอจะเล่าให้ฟังแบบง่าย ๆ ว่า ทำไมต้องดูแลต่างจากคนทั่วไป และต้องทำอย่างไรถึงปลอดภัยครับ

เหตุการณ์จากคนไข้ใกล้ตัว

คุณพิเชษ อายุ 62 ปี มีทั้งเบาหวานและไตเสื่อมระยะเริ่มต้น อยู่ดี ๆ มีอาการปวดนิ้วโป้งเท้าขวารุนแรง บวมแดงจนเดินไม่ได้ เขาคิดว่าเป็นข้อเสื่อม แต่ผลตรวจบอกว่า “เก๊าท์กำเริบ”

เขาถามหมอทันทีว่า

“หมอครับ ผมเป็นเบาหวานกับไตเสื่อม จะกินยาลดกรดยูริกได้ไหม ผมกลัวไตแย่กว่าเดิม”

หลังปรับแผนการรักษา ตรวจเลือดติดตาม และเลือกใช้ยาที่เหมาะกับการทำงานของไต คุณพิเชษสามารถควบคุมระดับกรดยูริกได้ดี อาการปวดข้อหายไป และไม่มีผลข้างเคียงที่กระทบไตเลย

หมอจึงอยากบอกว่า… ผู้ป่วยกลุ่มนี้ “รักษาได้แน่นอน” แต่ต้องรักษาอย่างเหมาะสมกับโรคร่วมเป็นรายบุคคลครับ

ทำไมเก๊าท์เกิดง่ายขึ้นในคนเป็นเบาหวานหรือไตเสื่อม?

1) ไตขับกรดยูริกได้น้อยลง

ไตเป็นอวัยวะที่ช่วยขับกรดยูริกออกจากร่างกาย

• เมื่อไตทำงานลดลง → กรดยูริกสูงขึ้นง่าย

• ทำให้เกิดเก๊าท์เร็วขึ้น และกำเริบบ่อยกว่าเดิม

2) เบาหวานทำให้ไตเสื่อมเร็วขึ้น

ค่าน้ำตาลสูงทำให้หลอดเลือดเลี้ยงไตเสียหาย จึงกำจัดของเสียได้ไม่ดี รวมถึงกรดยูริกด้วย

3) ยาบางชนิดทำให้กรดยูริกสูง

เช่น ยาขับปัสสาวะที่ผู้ป่วยไตเสื่อมหรือหัวใจล้มเหลวบางรายต้องใช้

ทั้งหมดนี้ทำให้ต้องดูแล “แบบเฉพาะเจาะจง” มากกว่าคนทั่วไปครับ

คนเป็นเบาหวานหรือไตเสื่อม รักษาเก๊าท์เหมือนคนทั่วไปได้ไหม?

คำตอบคือ: ได้ครับ แต่ต้องระวังและปรับการรักษาให้เหมาะกับโรคร่วม

ผู้ป่วยสองกลุ่มนี้สามารถ:

• กินยาลดกรดยูริกได้

• ควบคุมอาหารได้

• ทำกายภาพได้

• ป้องกันโทฟายได้เหมือนคนทั่วไป

แต่ต้องให้แพทย์วางแผนอย่างรอบคอบ โดยเฉพาะเรื่องยาและระดับเป้าหมายของกรดยูริกครับ

ยาเก๊าท์ที่คนมีเบาหวานหรือไตเสื่อมต้องระวัง

1) ยาลดอักเสบ

กลุ่มนี้ช่วยลดปวดช่วงกำเริบ แต่บางชนิดไม่เหมาะกับผู้ที่ไตเสื่อม

• ควรให้แพทย์เลือกยาที่ปลอดภัยสำหรับไต

• หลีกเลี่ยงการซื้อยากินเอง

2) ยาลดกรดยูริก

สามารถใช้ได้ แต่ต้องเลือกชนิดและขนาดตามการทำงานของไต เช่น

• บางยาต้องลดขนาดลง

• บางยาต้องตรวจเลือดบ่อยขึ้น

3) สเตียรอยด์

บางครั้งแพทย์อาจใช้ระยะสั้นในผู้ที่ใช้ยาอื่นไม่ได้ แต่ต้องติดตามระดับน้ำตาลอย่างใกล้ชิด เพราะสเตียรอยด์ทำให้น้ำตาลสูงขึ้นได้

จุดสำคัญคือ “ไม่ควรใช้ยาเองโดยไม่ปรึกษาแพทย์” เพราะอาจส่งผลต่อไตและน้ำตาลในเลือดได้ครับ

แล้วคนเป็นเบาหวานหรือไตเสื่อม ควบคุมเก๊าท์อย่างไรให้ปลอดภัย?

✔ 1) ควบคุมระดับกรดยูริกให้ต่ำตามเป้าหมาย

คนที่มีโรคร่วมมักต้องควบคุมให้ดีเป็นพิเศษเพื่อลดการกำเริบซ้ำ และป้องกันโทฟาย

✔ 2) ตรวจเลือดเป็นระยะ

• เช็กกรดยูริก

• เช็กค่าน้ำตาล

• เช็กการทำงานของไต

ช่วยให้แพทย์ปรับยาตามความเปลี่ยนแปลงของร่างกายได้ทัน

✔ 3) ดื่มน้ำให้เพียงพอ

ช่วยลดโอกาสเกิดผลึกกรดยูริกในข้อ และช่วยให้ไตทำงานได้ดีขึ้น

✔ 4) เลือกอาหารอย่างเหมาะสม

• ลดเครื่องในสัตว์ น้ำซุปเข้มข้น อาหารทะเลบางชนิด

• ลดแอลกอฮอล์ โดยเฉพาะเบียร์

• ควบคุมอาหารให้เหมาะกับทั้งเก๊าท์และเบาหวาน

✔ 5) ควบคุมระดับน้ำตาลให้ดี

น้ำตาลที่คุมได้ดีจะช่วยให้ไตไม่เสื่อมเร็ว และลดโอกาสเก๊าท์กำเริบครับ

✔ 6) หลีกเลี่ยงยาที่ทำให้กรดยูริกสูง

ควรปรึกษาแพทย์ก่อนทุกครั้งหากต้องเริ่มยาใหม่

โรคเก๊าท์ในผู้ป่วยไตเสื่อมอันตรายกว่าคนทั่วไปไหม?

ไม่อันตรายกว่าโดยตรง แต่ “มีความซับซ้อนมากกว่า” เพราะ:

• ใช้ยาบางชนิดไม่ได้

• ต้องตรวจเลือดบ่อยขึ้น

• ต้องระวังเรื่องน้ำเกลือและสมดุลเกลือแร่

แต่ถ้าวางแผนการรักษาดี ผู้ป่วยสามารถใช้ชีวิตได้ปกติครับ

หมออยากบอกว่า…

ผู้ป่วยเก๊าท์ที่มีเบาหวานหรือไตเสื่อม สามารถรักษาได้เหมือนคนทั่วไป แต่ต้องรักษาอย่างถูกต้อง ไม่ซื้อยากินเอง และไม่หยุดยาเอง

สิ่งสำคัญที่สุดคือ:

• ตรวจเลือดสม่ำเสมอ

• ควบคุมระดับกรดยูริกให้ดี

• ควบคุมน้ำตาลและดูแลไตควบคู่กัน

เมื่อทำได้ครบ อาการปวดข้อจะลดลงอย่างมาก ป้องกันโทฟายได้ และคุณภาพชีวิตดีขึ้นอย่างชัดเจนครับ 😊

---

บทความนี้ให้ข้อมูลทั่วไป หากอาการไม่ดีขึ้นควรปรึกษาแพทย์

สามารถปรึกษาปัญหากระดูกและข้อ หรืออาการปวด ได้ที่

ผศ.นพ.ธนินนิตย์ ลีรพันธ์ (หมอเก่ง)

ผู้เชี่ยวชาญโรคกระดูกและข้อ

สอบถามปัญหาโรคกระดูกและข้อ ปวดหลัง ปวดคอ ปวดเข่า ปวดไหล่ กระดูกพรุน ได้ครับ

📱 Line ID: @doctorkeng โทร 081-5303666

#เก๊าท์ #เก๊าท์เรื้อรัง #เบาหวาน #ไตเสื่อม #กรดยูริกสูง #หมอเก่งให้ความรู้ #กระดูกและข้อ