เอ็นข้อศอกอักเสบ เจ็บซ้ำ ๆ ไม่หายสักที

หลายคนมีอาการ "เจ็บข้อศอกด้านนอกหรือด้านใน" เวลาใช้แขน ยกของ พิมพ์งาน หรือแม้แต่เปิดขวดน้ำ เจ็บแบบเดิมซ้ำ ๆ จนเริ่มสงสัยว่า…

“ทำไมมันไม่หายขาดสักทีคะหมอ?”

“เป็นเอ็นอักเสบแบบนี้รักษาได้ไหม หรือจะเรื้อรังไปตลอด?”

หมอขอเขียนบทความนี้เพื่อให้เข้าใจสาเหตุที่แท้จริงของ เอ็นข้อศอกอักเสบ และวิธีดูแลแบบถูกต้อง ที่ช่วยให้หายเร็วขึ้น ลดโอกาสกลับมาเป็นซ้ำครับ

เคสตัวอย่าง

คุณดวงใจ อายุ 45 ปี ใช้คอมพิวเตอร์ทั้งวัน วันหนึ่งเธอเริ่มเจ็บข้อศอกเวลายกแก้วน้ำ ตอนแรกคิดว่าเป็นเรื่องเล็ก แต่ผ่านไปหลายสัปดาห์อาการกลับรุนแรงขึ้น

เธอบอกว่า

“หมอคะ หนูเจ็บข้อศอกมาหลายเดือนแล้ว หายไปนิดหนึ่งก็กลับมาเจ็บอีก ทำอาหารก็เจ็บ ถือของก็เจ็บ บางวันเจ็บจนยกหม้อไม่ได้เลยค่ะ”

ตรวจแล้วพบว่าเป็น เอ็นข้อศอกอักเสบเรื้อรัง (Tendinitis/Tendinosis) จากการใช้งานซ้ำ ๆ โดยที่เอ็นไม่ได้มีเวลาฟื้นตัวเลย

เมื่อรักษาอย่างถูกต้อง ร่วมกับพักใช้งาน เธอกลับมาใช้งานแขนได้ปกติในไม่กี่สัปดาห์

หมอจึงอยากให้ความรู้เพื่อช่วยทุกคนที่กำลังเจ็บอยู่ครับ

เอ็นข้อศอกอักเสบคืออะไร?

เป็นการอักเสบของเอ็นกล้ามเนื้อที่เกาะอยู่บริเวณข้อศอก ทำให้เกิดอาการ

• เจ็บจี้ด ๆ เวลาใช้แขน

• เจ็บเวลาบิด เปิด ยก กำของ

• ปวดลึก ๆ ที่ข้อศอก

• เวลานอนผิดท่าจะเจ็บมาก

• ใช้แขนเยอะเมื่อไรกลับมาเจ็บอีก

ที่พบบ่อยที่สุด

• เอ็นข้อศอกด้านนอกอักเสบ (Tennis elbow)

• เอ็นข้อศอกด้านในอักเสบ (Golfer’s elbow)

ถึงแม้ชื่อจะเหมือนนักกีฬา แต่จริง ๆ แล้วเกิดกับคนทั่วไปที่ใช้คอมนาน ๆ ทำงานบ้าน ทำอาหาร ยกของหนัก หรือจับเมาส์ซ้ำ ๆ ได้บ่อยมากครับ

ทำไมถึง "เจ็บซ้ำ ๆ ไม่หายสักที" ?

เพราะสาเหตุหลักคือ การใช้งานซ้ำ ๆ โดยไม่ได้พักให้เอ็นฟื้นตัว ทำให้เกิดการอักเสบวนซ้ำ

สาเหตุที่ทำให้เรื้อรัง เช่น

• ใช้คีย์บอร์ด/เมาส์ทั้งวัน

• ยกของผิดท่า ใช้ข้อมือแทนแขน

• บิดผ้า บิดขวด ทำอาหารนาน ๆ

• เล่นกีฬาโดยไม่ยืดเหยียดก่อน

• ถือของหนักข้างเดิมตลอด

• นอนทับแขนหรือข้อศอก

เมื่อเอ็นบาดเจ็บแล้ว แต่ยังใช้งานแบบเดิม → เอ็นจะไม่ฟื้น ทำให้กลายเป็นอาการเรื้อรังหลายเดือนครับ

อาการแบบไหนที่เข้าข่ายเอ็นข้อศอกอักเสบ?

• เจ็บเมื่อบิดข้อมือ เปิดฝาขวด

• เจ็บเมื่อกำของแน่น ๆ

• ยกกะทะ หม้อ หรือของหนักไม่ได้

• ปวดจี๊ดบริเวณข้อศอกด้านนอกหรือด้านใน

• กดลงไปแล้วเจ็บเป็นจุดชัดเจน

• ยืดเหยียดแล้วรู้สึกตึงมาก

ถ้ามีหลายข้อพร้อมกัน โอกาสสูงว่าคือเอ็นข้อศอกอักเสบครับ

ตรวจอย่างไรให้รู้ว่าเป็นจริง?

หมอจะตรวจ

• จุดกดเจ็บบริเวณข้อศอก

• ทดสอบแรงกล้ามเนื้อที่ดึงข้อมือขึ้น/ลง

• ทดสอบการใช้งานที่กระตุ้นอาการ

• ตรวจอัลตราซาวด์ดูการอักเสบของเอ็น

อัลตราซาวด์ช่วยดูพังผืด การหนาตัวของเอ็น หรือจุดอักเสบได้ชัดเจน ทำให้วินิจฉัยแม่นยำขึ้นครับ

รักษาอย่างไรให้ดีขึ้นและไม่เป็นซ้ำ?

1) พักการใช้งานที่กระตุ้นอาการ

เป็นสิ่งที่สำคัญที่สุด

• ลดการยกของหนัก

• ลดการบิดข้อมือแรง ๆ

• ลดงานบ้านที่ใช้แรงมือเยอะ

2) ประคบเย็นในช่วงแรก

ช่วยลดอักเสบ แนะนำทำ 10–15 นาที วันละ 2–3 ครั้ง

3) ใส่อุปกรณ์พยุงข้อศอก

ช่วยลดแรงดึงที่เอ็น ใช้เวลาออกกำลังกายหรือทำงานที่ต้องใช้แขน

4) ยืดเหยียดและกายภาพบำบัด

หมอพบว่าคนไข้ที่ยืดเหยียดถูกวิธี หายเร็วกว่า อย่างชัดเจน

ท่าที่ได้ผล เช่น

• ยืดกล้ามเนื้อท่อนแขนด้านหลัง

• ยืดท่อนแขนด้านหน้า

• บริหารกล้ามเนื้อท่อนแขนเพื่อป้องกันกลับมาเป็นซ้ำ

5) ยาแก้อักเสบ (กรณีจำเป็น)

ใช้ระยะสั้นเพื่อให้สามารถทำกายภาพได้

6) ฉีดยาลดอักเสบเฉพาะจุดด้วยอัลตราซาวด์

ใช้ในรายที่

• เจ็บมาก

• เป็นเรื้อรังหลายเดือน

• รักษาเบื้องต้นแล้วยังไม่ดีขึ้น

การฉีดภายใต้เครื่องอัลตราซาวด์ช่วยให้แม่นยำและปลอดภัยครับ

7) ผ่าตัด (พบน้อยมาก)

ใช้เฉพาะรายที่รักษามาเกิน 6–12 เดือนแล้วยังไม่ดีขึ้นจริง ๆ

ระยะเวลาหายใช้เวลานานไหม?

ส่วนใหญ่ดีขึ้นได้ภายใน 2–8 สัปดาห์ หากดูแลถูกต้อง

ถ้าเป็นเรื้อรังมานาน อาจใช้เวลา 8–12 สัปดาห์ ขึ้นกับความรุนแรงและพฤติกรรมการใช้งานครับ

หมออยากบอกว่า…

เอ็นข้อศอกอักเสบเป็นอาการที่เกิดบ่อยมากในยุคที่ทุกคนใช้คอมพิวเตอร์ โทรศัพท์ และทำกิจกรรมซ้ำ ๆ แต่ข่าวดีคือ หายได้จริงและกลับมาใช้งานได้เหมือนเดิม หากรู้วิธีดูแลอย่างถูกต้อง

สิ่งสำคัญที่สุดคือ

• รู้สาเหตุ

• พักใช้งาน

• ยืดเหยียดอย่างถูกวิธี

• มาพบแพทย์หากเป็นนานหรือรบกวนชีวิตประจำวัน

หมอเป็นกำลังใจให้ทุกคนที่กำลังปวดอยู่ครับ ขอให้ดีขึ้นเร็ว ๆ และกลับมาใช้แขนได้สบายเหมือนเดิมนะครับ 😊

บทความนี้ให้ข้อมูลทั่วไป หากอาการไม่ดีขึ้นควรปรึกษาแพทย์

สามารถปรึกษาปัญหากระดูกและข้อ หรืออาการปวด ได้ที่

ผศ.นพ.ธนินนิตย์ ลีรพันธ์ (หมอเก่ง)

ผู้เชี่ยวชาญโรคกระดูกและข้อ

สอบถามปัญหาโรคกระดูกและข้อ ปวดหลัง ปวดคอ ปวดเข่า ปวดไหล่ กระดูกพรุน ได้ครับ

📱 Line ID: @doctorkeng โทร 081-5303666

#เอ็นข้อศอกอักเสบ #ปวดข้อศอก #TennisElbow #หมอเก่งให้ความรู้ #กระดูกและข้อ