
ปวดหลังเพราะมะเร็งแพร่กระจายมาที่กระดูกสันหลัง... ไม่ได้แปลว่าหมดหวังเสมอไป
"ช่วงนี้ปวดหลังรุนแรงมากเลยค่ะหมอ... ปวดจนลุกไม่ไหว ต้องนอนนิ่ง ๆ ทั้งวัน แล้วบางครั้งก็ปวดร้าวลงขา ไม่เคยเป็นมาก่อนเลย"
หญิงวัย 65 ปีคนหนึ่งเดินเข้าห้องตรวจช้า ๆ พร้อมสีหน้าเคร่งเครียด เธอเคยเป็นมะเร็งเต้านมเมื่อ 3 ปีก่อน และเพิ่งหยุดยาฮอร์โมนได้ไม่นาน เธอบอกว่าอาการปวดหลังครั้งนี้แตกต่างจากอาการปวดเมื่อยธรรมดา เพราะมันปวดลึก ๆ เหมือนมาจากข้างใน และกินยาแก้ปวดทั่วไปก็แทบไม่ช่วยอะไรเลย
หมออยากบอกว่า... อาการแบบนี้ต้องไม่ชะล่าใจนะครับ
แม้ว่าอาการปวดหลังส่วนใหญ่มักจะไม่รุนแรง และเกิดจากกล้ามเนื้อหรือหมอนรองกระดูก แต่ในบางกรณีโดยเฉพาะคนที่เคยเป็นมะเร็งมาก่อน อาการปวดหลังที่ไม่หาย อาจเป็นสัญญาณว่ามะเร็งกำลังแพร่กระจายมาที่กระดูกสันหลัง
มะเร็งแพร่กระจายมาที่กระดูกสันหลังคืออะไร?
ในทางการแพทย์ เราเรียกว่า "มะเร็งแพร่กระจายมาที่กระดูก" (metastasis to bone) ซึ่งกระดูกสันหลังเป็นตำแหน่งที่มักพบบ่อยที่สุด โดยเฉพาะในมะเร็งเต้านม ปอด ต่อมลูกหมาก และไต
มะเร็งที่แพร่กระจายมายังกระดูก มักจะไปกระตุ้นให้เซลล์กระดูกถูกทำลาย ทำให้เกิดการปวดหลังอย่างต่อเนื่อง และถ้าแพร่กระจายเข้าด้านในกระดูกสันหลัง ก็อาจไปกดเบียดไขสันหลัง ทำให้มีอาการชา อ่อนแรง หรือเดินลำบากได้
สัญญาณที่ควรระวัง
ถ้าคุณหรือคนใกล้ตัวมีประวัติเคยเป็นมะเร็ง และมีอาการต่อไปนี้ ควรรีบไปพบแพทย์:
ปวดหลังตลอดเวลา ไม่หายแม้พักผ่อน หรือกินยาแก้ปวด
ปวดมากตอนกลางคืน หรือปวดจนตื่น
ปวดหลังร่วมกับอ่อนแรงหรือชาตามแขนขา
มีประวัติน้ำหนักลด เบื่ออาหาร หรืออ่อนเพลียมากผิดปกติ
จะตรวจได้อย่างไร?
แพทย์จะเริ่มจากการซักประวัติและตรวจร่างกายอย่างละเอียด หากสงสัยว่าเป็นการแพร่กระจายของมะเร็ง มักจะส่งตรวจ MRI ซึ่งเป็นเครื่องตรวจที่สามารถเห็นภาพไขสันหลังและเนื้อเยื่อรอบกระดูกได้ชัดเจนที่สุด
ในบางรายอาจมีการตรวจเพิ่มเติม เช่น
สแกนกระดูก (Bone scan) เพื่อดูว่ามีจุดอื่นในร่างกายที่มะเร็งลุกลามอีกหรือไม่
ตรวจเลือดเพื่อดูค่าบางอย่างที่เกี่ยวข้องกับกระดูก เช่น แคลเซียม หรือ ALP
ตรวจชิ้นเนื้อถ้าจำเป็น เพื่อยืนยันว่าเป็นมะเร็งชนิดใด
การรักษา: ไม่ได้มีแค่การผ่าตัด
การรักษาขึ้นอยู่กับหลายปัจจัย เช่น ตำแหน่งของก้อน ระดับการกดทับไขสันหลัง ชนิดของมะเร็ง และสภาพร่างกายโดยรวมของผู้ป่วย
แนวทางการรักษามีหลายแบบ เช่น:
ยาแก้ปวด ยาคลายกล้ามเนื้อ หรือยาสเตียรอยด์ เพื่อลดการอักเสบและบวมของไขสันหลัง
การฉายแสงเฉพาะที่ เพื่อควบคุมก้อนมะเร็ง ลดอาการปวด และชะลอการลุกลาม
ยาเคมีบำบัด หรือยาต้านฮอร์โมน ถ้าเป็นมะเร็งชนิดที่ตอบสนองต่อยาเหล่านี้
ยาฉีดลดการทำลายกระดูกจากมะเร็งที่แพร่กระจายมา
การผ่าตัด ในกรณีที่กระดูกสันหลังพังทลายหรือมีการกดไขสันหลังรุนแรง
พยากรณ์โรค: หวังได้ แม้ไม่หายขาด
ถึงแม้มะเร็งที่ลุกลามมาที่กระดูกจะไม่หายขาด แต่เป้าหมายของการรักษาคือ "ควบคุมโรคและพยุงคุณภาพชีวิตให้ดีที่สุด" โดยผู้ป่วยหลายคนสามารถกลับมาใช้ชีวิตได้ใกล้เคียงปกติ ไม่เจ็บปวด และสามารถเดินได้เองหากได้รับการดูแลที่เหมาะสม
สิ่งสำคัญคือ การพบแพทย์ตั้งแต่เนิ่น ๆ ไม่ปล่อยให้อาการลุกลาม เพราะถ้าไขสันหลังถูกกดทับนานเกินไป อาจเสียการเดินถาวรได้
หมอสรุปให้นะครับ...
ถ้าเคยเป็นมะเร็งมาก่อน แล้วปวดหลังเรื้อรังโดยไม่เคยเป็นมาก่อน อย่านิ่งนอนใจนะครับ
การตรวจพบเร็วสามารถช่วยให้รักษาได้ทันท่วงที ลดความทรมาน และรักษาคุณภาพชีวิตไว้ได้นานที่สุด
อย่ากลัวที่จะไปพบแพทย์ครับ
บทความนี้ให้ข้อมูลทั่วไป หากอาการไม่ดีขึ้นควรปรึกษาแพทย์
สามารถปรึกษาปัญหากระดูกและข้อ หรืออาการปวด ได้ที่
ผศ.นพ.ธนินนิตย์ ลีรพันธ์ (หมอเก่ง)
ผู้เชี่ยวชาญโรคกระดูกและข้อ
สอบถามปัญหาโรคกระดูกและข้อ ปวดหลัง ปวดคอ ปวดเข่า ปวดไหล่ กระดูกพรุน ได้ครับ
📱 Line ID: @doctorkeng
#มะเร็งแพร่กระดูก #ปวดหลังเรื้อรัง #กระดูกสันหลัง #มะเร็งเต้านม #หมอกระดูก #หมอเก่ง