ข้อเข่าเสื่อมในคนอายุน้อย – สาเหตุ และการป้องกัน

หลายคนคิดว่าข้อเข่าเสื่อมเป็นเรื่องของผู้สูงอายุเท่านั้น แต่ความจริงแล้ว หมอกลับพบผู้ป่วยอายุไม่ถึง 40 ปีที่มีข้อเข่าเสื่อมเพิ่มมากขึ้นเรื่อย ๆ สาเหตุหนึ่งมาจากพฤติกรรมในชีวิตประจำวันของเราเอง

เคสที่หมอเจอ

คุณตูน อายุ 35 ปี มาหาหมอเพราะปวดเข่าเวลาเดินลงบันไดหรือย่อตัว เอกซเรย์พบว่ามีช่องข้อเข่าแคบลง และกระดูกใต้ผิวข้อเริ่มหนาขึ้น ซึ่งเป็นสัญญาณเริ่มต้นของข้อเข่าเสื่อม

ข้อเข่าเสื่อมในคนอายุน้อยเกิดจากอะไร?

1. บาดเจ็บที่ข้อเข่า เช่น เอ็นเข่าฉีก หมอนรองกระดูกฉีก แล้วไม่ได้ฟื้นฟูเต็มที่

2. การใช้งานเข่าหนักเกินไป เล่นกีฬาที่มีแรงกระแทกสูง (เช่น ฟุตบอล บาสเกตบอล) หรือยกของหนักเป็นประจำ

3. น้ำหนักตัวมาก น้ำหนักที่เกินทุก ๆ 1 กิโลกรัม จะเพิ่มแรงกดที่ข้อเข่ามากขึ้นหลายเท่า

4. โครงสร้างข้อเข่าผิดปกติ เช่น ขาโก่ง ขาเอียง ทำให้แรงกดในข้อกระจายไม่เท่ากัน

5. โรคหรือภาวะอื่น ๆ เช่น โรคข้ออักเสบเรื้อรัง การติดเชื้อในข้อ หรือโรคเมตาบอลิกบางชนิด

อาการที่ควรระวัง

• ปวดเข่าเวลาเดินขึ้น-ลงบันได หรือย่อ-เหยียดเข่า

• มีเสียงดัง “ก๊อบแก๊บ” ในข้อ

• เข่าบวม ตึง

• ข้อเข่าขยับได้น้อยลง

การป้องกันข้อเข่าเสื่อมในวัยทำงาน

1. ดูแลน้ำหนักให้อยู่ในเกณฑ์ปกติ ลดแรงกดที่ข้อเข่าในระยะยาว

2. ออกกำลังกายเสริมกล้ามเนื้อรอบเข่า เช่น ปั่นจักรยาน ว่ายน้ำ ท่าเหยียดเข่า (straight leg raise)

3. หลีกเลี่ยงการใช้งานเข่าหนักซ้ำ ๆ ลดกิจกรรมที่กระแทกเข่ามาก เช่น กระโดด วิ่งลงเขา

4. ป้องกันการบาดเจ็บ อบอุ่นร่างกายก่อนเล่นกีฬา และใช้รองเท้าที่ซับแรงกระแทกได้ดี

5. ตรวจและรักษาอาการบาดเจ็บเข่าแต่เนิ่น ๆ เพื่อป้องกันการเสื่อมลุกลาม

หมอสรุปให้

ข้อเข่าเสื่อมในคนอายุน้อยไม่ใช่เรื่องไกลตัว การป้องกันตั้งแต่วันนี้จะช่วยให้เข่าแข็งแรง ใช้งานได้นานโดยไม่ปวดรบกวนชีวิตประจำวัน

บทความนี้ให้ข้อมูลทั่วไป หากอาการไม่ดีขึ้นควรปรึกษาแพทย์

สามารถปรึกษาปัญหากระดูกและข้อ หรืออาการปวด ได้ที่

ผศ.นพ.ธนินนิตย์ ลีรพันธ์ (หมอเก่ง)

ผู้เชี่ยวชาญโรคกระดูกและข้อ

📱 Line ID: @doctorkeng

#ข้อเข่าเสื่อม #ข้อเข่าเสื่อมในวัยรุ่น #หมอเก่ง #กระดูกและข้อ #ปวดเข่า #สุขภาพเข่า #ป้องกันข้อเข่าเสื่อม