ผ่าตัดข้อเข่าเทียม

คุณลุงสมพร อายุ 68 ปี เป็นข้อเข่าเสื่อมมาเกือบ 10 ปี ฉีดยา กินยา ทำกายภาพมาทุกอย่างจนหมอบอกว่า "ลุงครับ ถึงเวลาผ่าตัดเปลี่ยนข้อเข่าแล้ว"

คุณลุงสมพร อายุ 68 ปี เป็นข้อเข่าเสื่อมมาเกือบ 10 ปี ฉีดยา กินยา ทำกายภาพมาทุกอย่างจนหมอบอกว่า "ลุงครับ ถึงเวลาผ่าตัดเปลี่ยนข้อเข่าแล้ว"

“คุณหมอคะ ผ่าตัดเปลี่ยนข้อเข่าเสร็จแล้ว อยากจะจองตั๋วเครื่องบินไปเที่ยว หรือเดินทางกลับต่างจังหวัด ต้องรอนานแค่ไหนถึงจะขึ้นเครื่องได้คะ? แล้วนั่งนานๆ จะเป็นอันตรายต่อข้อเข่าใหม่ไหม?”

“หมอคะ... ป้าอยากผ่าเข่าให้มันจบๆ ไป แต่เพื่อนป้าบอกว่าผ่าแล้วอยู่ได้แค่ไม่กี่ปีก็ต้องแก้ใหม่ จริงไหมคะ?” นี่คือคำถามยอดฮิตที่หมอเก่งเจอแทบทุกวันในห้องตรวจครับ ความกังวลเรื่อง “อายุการใช้งาน” ของข้อเข่าเทียมเป็นเรื่องปกติมาก เพราะไม่มีใครอยากเจ็บตัวซ้ำสองใช่ไหมครับ

“คุณหมอคะ คุณแม่เพิ่งผ่าตัดเปลี่ยนข้อเข่าเทียมมาได้สองอาทิตย์ แผลกำลังแห้งดีเลยค่ะ แต่ช่วงนี้หน้าทุเรียน ลูกหลานซื้อมาฝากเต็มบ้าน คุณแม่อยากทานมาก ขอกินสักพูสองพูได้ไหมคะ จะแสลงแผล หรือทำให้แผลติดเชื้อหายช้าไหมคะ?”

สวัสดีครับ ผมหมอเก่งนะครับ หลายท่านที่เพิ่งผ่านการผ่าตัดเปลี่ยนข้อเข่าเทียมมา อาจจะกำลังเจอกับความกังวลใจอย่างหนึ่ง คืออาการ "เท้าบวม" หรือ "ข้อเท้าบวม" ที่เป็นๆ หายๆ บางวันตื่นมาก็ดูดี แต่พอเดินเยอะหน่อยตอนเย็นกลับบวมเป่งจนตกใจ จนบางคนเริ่มกังวลว่า "ข้างในมันอักเสบหรือเปล่า?" หรือ "หมอผ่าตัดให้ไม่ดีไหม?"

"ผ่าตัดเปลี่ยนข้อเข่ามาแล้ว 3 ปี แต่ทำไมยังไม่หายปวด? เมื่อเอกซเรย์บอกว่าปกติ แต่ 'เข่า' บอกว่าไม่ไหว... สาเหตุที่ซ่อนอยู่คืออะไร?"

เคยได้ยินไหมครับว่า "ผ่าตัดเปลี่ยนข้อเข่าน่ากลัว ฟื้นตัวนาน เดินไม่ได้เป็นปี"

"ปวดเข่ามากจนเดินไม่ไหว นั่งยองไม่ได้ ขึ้นบันไดต้องจับราวสุดแรง..." อาการเหล่านี้คือสัญญาณของข้อเข่าเสื่อมระยะที่สี่ ซึ่งเป็นระยะรุนแรงที่สุด

เปลี่ยนเข่าเทียมมา 2 ข้างแล้ว... ทำไมยังเดินเป๋? หรือว่าผ่าตัดล้มเหลว? (อ่านก่อนจะหมดกำลังใจ)

"เดินแล้วมีเสียงกึกๆ เหมือนมีอะไรหลวมในเข่า... ข้อเทียมที่ใส่ไปมันพังหรือเปล่าคะหมอ?"

“คุณหมอคะ คุณแม่ตรวจมาแล้วคุณหมอบอกว่าเป็นข้อเข่าเสื่อมระยะที่ 4 ซึ่งเป็นระยะสุดท้ายแล้ว แต่คุณแม่ท่านไม่อยากผ่าตัดเลยค่ะ ท่านกลัว กลัวเจ็บ กลัวเดินไม่ได้ พอจะมีวิธีรักษาแบบไม่ต้องผ่าตัดบ้างไหมคะ แล้วถ้าต้องผ่าจริงๆ การแพทย์สมัยนี้ไปถึงไหนแล้ว?”

คนที่เป็น "โรคกระดูกพรุน" ถ้าผ่าตัดเปลี่ยนข้อเข่า ข้อเทียมจะหลวมง่ายกว่าคนปกติไหม?